Fiat

Fiat Uno (1983-2002) – bezpieczniki, schematy i przekaźniki

Fiat Uno ma kilka wersji instalacji elektrycznej, które łatwo pomylić, korzystając z nieopisanych schematów z internetu. W najstarszych egzemplarzach z lat 80. rozpiska głównej skrzynki obejmuje 14 pozycji, a w późniejszych odmianach benzynowych – 15 podstawowych bezpieczników. Istnieją również panele pokazujące 19 miejsc, z których ostatnie mogą być zapasowe, oraz dodatkowe wkładki dla centralnego zamka, szyb elektrycznych, układu wtryskowego i wersji Turbo i.e.

To samochód szczególnie ważny na polskim rynku. Fiat Uno produkowano w Bielsku-Białej i Tychach w latach 1994-2002. Nie oznacza to jednak identycznej instalacji we wszystkich polskich i włoskich egzemplarzach. Poniższe rozpiski pochodzą z instrukcji napraw Haynes „Fiat Uno 1983-1995” (rozdział 13, strony 13-15 i 13-16) i dotyczą wymienionych tam wersji benzynowych 903, 999, 1108, 1116, 1299/1301 oraz 1372 cm3. Publikacja nie obejmuje diesli, a różnice rocznikowe zostały rozdzielone zamiast łączyć odmienne amperaż i funkcje w jednej tabeli.

Gdzie znajdują się bezpieczniki w Fiacie Uno?

Główna skrzynka znajduje się pod deską rozdzielczą po lewej stronie, w dolnej części kokpitu. W samochodzie z kierownicą po lewej stronie można do niej dojść z miejsca kierowcy. Odszukaj panel poniżej lewej strony zestawu wskaźników, zwolnij dwie ręcznie odkręcane śruby mocujące zespół skrzynki i ostrożnie odchyl go do siebie. Tak opisano sposób dostępu w instrukcji napraw Fiata Uno. Numery i symbole obwodów porównaj z rzeczywistą obudową, ponieważ montowano różne wersje panelu.

W samochodach wyposażonych w elektryczne podnośniki szyb i centralny zamek ich bezpieczniki i przekaźniki mogą znajdować się również po prawej stronie pod deską. Przerywacz kierunkowskazów i awaryjnych występuje przy dolnej części zespolonego przełącznika pod kolumną kierownicy, dostępnej po usunięciu jej osłony. Dodatkowe elementy zasilania w wersji Turbo i.e. mogą być zamontowane na osobnych wspornikach w komorze silnika i przy centralce.

Fiat Uno 1983-1989 – starszy wariant, bezpieczniki 1-14

Wczesny wykaz dla jednostek 903, 999, 1116, 1299/1301 cm3 i Turbo 1301 i.e. podaje m.in. 9 – 20 A dla ogrzewania tylnej szyby i 10 – 10 A dla kierunkowskazów, świateł STOP i cofania. Pozycja 13 jest niewykorzystana. Dla późniejszej instalacji te same numery mają inne funkcje, dlatego w tabeli nie zastąpiono ich danymi z Uno po 1989 roku.

Fiat Uno - zachowany oryginalny schemat głównego bloku 19 bezpieczników i przekaźników
Zachowany rysunek z wcześniejszego artykułu – oryginał o szerokości 450 px. Nie został sztucznie powiększony.
PozycjaAmperaż [A]Chroniony obwód / funkcja
1 7,5 Lewe tylne światło pozycyjne, prawe przednie postojowe, oświetlenie tablicy rejestracyjnej i panel kontroli
2 7,5 Prawe tylne światło pozycyjne, lewe przednie postojowe, podświetlenie zapalniczki i zegara, regulator nawiewu i lampka do czytania
3 10 Prawe światło drogowe
4 10 Lewe światło drogowe i jego kontrolka
5 25 Wentylator chłodnicy, ekonomizer i klakson
6 10 Zapalniczka, lampki wnętrza, zegar, włącznik STOP i radio
7 10 Prawe światło mijania
8 10 Lewe światło mijania i kontrolka tylnego światła przeciwmgielnego
9 20 Ogrzewanie tylnej szyby i kontrolka
10 10 Zestaw wskaźników, światła STOP, kierunkowskazy, światła cofania i moduł kontroli
11 20 Dmuchawa ogrzewania oraz podświetlenie jej regulatora i zegara
12 20 Wycieraczki, spryskiwacz przedniej szyby i wycieraczka tylnej szyby
13 – Miejsce zapasowe w tej wersji instalacji
14 10 Światła awaryjne i ich kontrolka

Fiat Uno po modernizacji – panel 1-19, rozpiska późniejszej instalacji

W późnych jednostkach 903, 999, 1108, 1372 i.e. oraz 1372 Turbo i.e. producent opisuje 15 głównych aktywnych bezpieczników. Na rysunku panelu z 19 miejscami pozycje 16-19 pozostają zapasowe. Zwróć uwagę na różnicę względem starszej listy: tutaj pozycja 9 – 10 A obsługuje tylne przeciwmgielne, a 10 – 20 A ogrzewanie tylnej szyby. Wartości należy porównać z oznaczeniami własnej skrzynki, zwłaszcza w pojazdach z produkcji polskiej.

Fiat Uno – dokładny układ 19 miejsc bezpieczników i trzech pól przekaźników z wersji schematu z 19 gniazdamiR1R2R312345678910111213141516171819
Odtworzenie dokładnego rozmieszczenia pól R1-R3 i numerów 1-19 na podstawie istniejącego schematu późnego panelu Uno. Oznaczenia 16-19 są wolnymi miejscami tego wariantu, nie dodatkowymi obwodami.
PozycjaAmperaż [A]Chroniony obwód / funkcja
1 7,5 Lewe tylne światło pozycyjne, prawe przednie postojowe, tablica rejestracyjna i panel kontrolny
2 7,5 Prawe tylne światło pozycyjne, lewe przednie postojowe, podświetlenie zapalniczki, zegara, sterowania ogrzewaniem i lampka do czytania
3 10 Prawe światło drogowe
4 10 Lewe światło drogowe i kontrolka
5 25 Wentylator chłodnicy (poza odmianą Turbo i.e.) i klakson
6 10 Zapalniczka, oświetlenie wnętrza, zegar, obwód wyłącznika STOP i radio
7 10 Prawe światło mijania
8 10 Lewe światło mijania
9 10 Tylne światło przeciwmgielne i kontrolka
10 20 Ogrzewanie tylnej szyby i kontrolka
11 10 Zestaw wskaźników, światła STOP, kierunkowskazy, światła cofania, moduł kontrolny i odcięcie gaźnika w FIRE
12 20 Dmuchawa ogrzewania oraz podświetlenie regulatora nawiewu i zegara
13 20 Wycieraczki przednie, pompka spryskiwacza i tylna wycieraczka ze spryskiwaczem, jeżeli zamontowano
14 20 Klakson i jego przekaźnik
15 10 Światła awaryjne i ich kontrolka
16 – Gniazdo zapasowe w pokazanym wariancie panelu 19-pozycyjnego
17 – Gniazdo zapasowe w pokazanym wariancie panelu 19-pozycyjnego
18 – Gniazdo zapasowe w pokazanym wariancie panelu 19-pozycyjnego
19 – Gniazdo zapasowe w pokazanym wariancie panelu 19-pozycyjnego

Fiat Uno – dodatkowe wkładki A-E, wcześniejsze silniki i Turbo i.e.

W starszych wersjach opcjonalne obwody mają osobną numerację literową A-E przy głównym bloku. W Uno Turbo i.e. pojawiają się zabezpieczenia dodatkowego chłodzenia wtryskiwaczy i elektrycznej pompy paliwa. Nie należy utożsamiać tej tabeli z późniejszym układem A-G, ponieważ te same litery otrzymały inne funkcje.

PozycjaAmperaż [A]Chroniony obwód / funkcja
A 20 Przednie światła przeciwmgielne, jeżeli wyposażono
B 30 Wentylator chłodnicy, tylko Uno Turbo i.e.
C 10 Dodatkowy wentylator chłodzenia wtryskiwaczy, Uno Turbo i.e.
D 30 Elektryczne podnośniki szyb
E 10 Pompa paliwa, Uno Turbo i.e.

Fiat Uno – dodatkowe wkładki A-G w późniejszych odmianach

W późniejszych silnikach 903, 999, 1108 i 1372 część obwodów dodatkowych przeniesiono na inną listwę. Litera A w tej wersji odpowiada szybom, a B centralnemu zamkowi. Litera F oznacza wolne gniazdo, natomiast G – pompę paliwa w odmianach z wtryskiem.

PozycjaAmperaż [A]Chroniony obwód / funkcja
A 30 Elektryczne podnośniki szyb
B 25 Centralny zamek, jeżeli wyposażono
C 10 Wentylator chłodzenia wtryskiwaczy, jeżeli występuje
D 20 Spryskiwacze reflektorów, jeżeli wyposażono
E 20 Przednie światła przeciwmgielne i kontrolka
F – Gniazdo zapasowe
G 10 Pompa paliwa, modele z wtryskiem benzyny

Oddzielne zabezpieczenia sondy lambda i układu przeciwpoślizgowego

W dokumentacji Haynes nie przypisano poniższym wkładkom numerów w głównej skrzynce. Dwa zabezpieczenia opcjonalnego układu przeciwpoślizgowego znajdują się na wsporniku przekaźników kolumny kierownicy. Aby ich nie pomylić z bezpiecznikami F10 czy F25, zapisano je jako „Bez nr” i wskazano funkcję oraz miejsce montażu.

PozycjaAmperaż [A]Chroniony obwód / funkcja
Bez nr 10 Grzałka sondy lambda, dodatkowy bezpiecznik bez oznaczenia literowego w instrukcji serwisowej
Bez nr 10 Obwód monitorowania poślizgu / ABS, bezpiecznik na wsporniku przekaźników kolumny kierownicy, jeżeli występuje
Bez nr 25 Zasilanie układu przeciwpoślizgowego / ABS, bezpiecznik na wsporniku przekaźników kolumny kierownicy, jeżeli występuje

Fiat Uno Turbo i.e. – przekaźniki i bezpieczniki pomocnicze

W odmianie 1301 Turbo i.e. spotykamy także przekaźniki klaksonu, ogrzewania tylnej szyby, przednich świateł przeciwmgielnych, nawiewu i szyb elektrycznych. Poniżej znajduje się schemat pomocniczy zachowany z dotychczasowego artykułu. W samochodach bez wyposażenia dodatkowego nie wszystkie gniazda będą obsadzone. Przerywacz kierunkowskazów jest oddzielnym elementem przy kolumnie kierownicy, a nie przekaźnikiem numer 3 z poniższej tabeli.

Fiat Uno Turbo 1301 i.e. - zachowany schemat rozmieszczenia przekaźników i dodatkowych bezpieczników
Zachowany rysunek oryginalny dla dodatkowych przekaźników, w wersji 479 px; nie zastąpiono go znakiem wodnym ani schematem innej generacji.
PozycjaAmperaż [A]Chroniony obwód / funkcja
1 – Przekaźnik klaksonu – umiejscowienie według istniejącego schematu wariantu 1301 Turbo i.e.
2 – Przekaźnik ogrzewania tylnej szyby
3 – Przekaźnik przednich świateł przeciwmgielnych, zależnie od wyposażenia
4 – Przekaźnik wentylatora chłodnicy silnika – wariant Fiat Uno 1301 Turbo i.e.
5 – Przekaźnik elektrycznych podnośników szyb

Uno 45, 55, 60, 70 i Turbo i.e. – czego nie wolno pomylić?

Wczesne wersje gaźnikowe 45/55/60/70 mają inne rozdzielenie części obwodów niż późniejsze 1.0 FIRE i 1.1 FIRE oraz modele z elektronicznym wtryskiem. Różni się m.in. numeracja bezpieczników ogrzewania tylnej szyby, nawiewu, kierunkowskazów i klaksonu. Dodatkowe zabezpieczenia pompy paliwa, wentylatora wtryskiwaczy, podnośników szyb i ABS montowano tylko w odpowiednio wyposażonych egzemplarzach.

Jednostka FIRE stosowana w Uno pojawiła się również w późniejszych modelach. W Fiacie Seicento 1998-2005 oraz Fiacie Punto II spotykamy silniki tej rodziny, jednak skrzynki i ich numeracja są odrębne. Porównanie ma sens przy analizie konstrukcji napędu i roczników, ale nie jako zamiennik schematu instalacji Uno.

Produkcja Fiata Uno w Polsce ruszyła w 1994 roku w Bielsku-Białej, a ostatnie egzemplarze wytwarzano w Tychach do 2002 roku. Właściciel polskiego Uno z lat 1996-2002 powinien zweryfikować własną tabliczkę bezpieczników, gdyż starsze wydania dokumentacji odnoszą się przede wszystkim do europejskich instalacji 1983-1995.

Praktyczne przykłady usterek instalacji elektrycznej Uno

Nie grzeje tylna szyba: w starszym wariancie sprawdź bezpiecznik 9 – 20 A, w późniejszym 10 – 20 A. Jeśli grzanie działa tylko pasami, problem może dotyczyć ścieżek na szybie, a nie zabezpieczenia.

Nie działa nawiew: we wcześniejszej wersji dmuchawa ma obwód 11 – 20 A, w późniejszej 12 – 20 A. Awaria jednej prędkości nawiewu zwykle wymaga sprawdzenia rezystora dmuchawy i przełącznika.

Nie pracują wycieraczki: wcześniejsza skrzynka podaje 12 – 20 A, późniejsza 13 – 20 A. Warto rozróżnić awarię obu wycieraczek od problemu wyłącznie z tylną wiązką przy klapie.

Brak zasilania radia lub zapalniczki: w obu zestawieniach główny obwód to 6 – 10 A. W wersjach z akcesoryjnym radiem jego podłączenie mogło być zmienione przez poprzedniego właściciela.

Nie działa klakson: w późniejszej instalacji sprawdź 14 – 20 A i przekaźnik; w starszych wariantach klakson może być zasilany przez 5 – 25 A. Nie należy używać tej samej numeracji dla wszystkich generacji panelu.

Źródła techniczne: „Fiat Uno Service and Repair Manual”, Peter G. Strasman, Haynes Publishing, wydanie 1996, rozdział 9 „Electrical system” oraz dodatek 13, strony 13-15 i 13-16; Fiat ePER, grupa 55502/00, układ łączeń i przekaźników Uno R/89. Historia produkcji: Fiat Auto Poland / FCA, archiwum lat 1994-2002. Oryginalne ilustracje z publikacji zachowano bez znaków wodnych i bez sztucznego skalowania.

Dodaj komentarz